Page 137 - Ventimila anni sotto i mari - L'epopea dell'uomo nel continente azzurro
P. 137
sorta di specchietto retrovisore, per poter vedere in ogni In tali porro navi aptari possunt remi XX, duplici pelle
direzione, e da una pompa pneumatica azionata con le caprina ad /oramina lateralia V, V, claviculis annexa, &
mani per variare la pressione dell'aria, calzando i piedi in stricte circa remos alligata, ut aquae ingressum in navi
antesignane pinne. Al disegno segue una accurata espo- prohibeant: & hisce remis, ad instar pedum, navis pa-
sizione del suo progetto di sommergibile, da lui definito rum in aqua gravitans poterit impelli & promoverz~ in
in latino navis urinatoria. Il battello, ricalcava per molti nixis vectibus remorum fu per /undum arenosum. Immo
aspetti quello sperimentato dal Bourne e dal van Drebble, possumus alternatim eam leviorem ipfa aqua reddere,
a partire dalla casse a soffìetto del primo, alla propulsione quando sublevata passus conficere debet.
a remi del secondo: in ogni caso si tratta di un progetto che Pro motu vero trasversalz; remi habere debent palmas
non ebbe mai concreta attuazione. ZZ flexibiles, similes pedibus anserum & rana rum, ut
Questa la sua descrizione in un facile latino: ampliari possint solummedo, quando aquam retrorsum
impellunt; & à remis laterali bus, sed ab unico solo
N avis urinatoria fabrica, et usus exponitur remo /lexibilis, & resiliente palmato, in puppi posito, à
cuius vibrazioni navis sicuti piscis à cauda impulsi per
Postquam ostendimus, quod hommes in loco undique aquam commmodius incederit poterit.
clauso vivere possint per breve tempus, respirando eun-
dem aerem ibidem contentum, gui si renovetur eodem FINIS PARTE PRIMAP
artificio, propositione 223 expofito, non erit dz/ficile na-
vem undique tectam, ad instar cubiculz~efformare,quae
pariter, ut pi/ces, possit immota permanere in medio 8.5. Il sommergibile di] e an Baptiste Charbert, 1689
pro/unditatis aquae; & si velimus, eam movere poteri-
mus sursum, et deorsum, e lateraliter. Pochi anni dopo la pubblicazione del libro di Barelli,
Artificium erit simile praecedentz; qua nimirum navis per l'esattezza nel1689, anche un capomastro di un arse-
occupando in aqua spatium se ipsa aequale magis, aut nale francese, dove si costruivano le galere reali, tal J ean
minus potest spante, ad instar piscium, quiescere in me- Baptiste Charbert, progettava un suo battello sommergibi-
dio pro/unditatis aquae, aut ad /undum descendere, vel le. La sostanziale e profetica diversità dai precedenti non
versus superficiem supremam elevari. Hoc fiet, si navis si scorge nella concezione, in sostanza più o meno sempre
ACEG /undum EF per/oratum /uerit in N N N; e utres
caprini ON, ON, & c. in navi contenti prono ore N ap-
4 Da A. BaRELLI, De Motu Animalium, Roma 1680, parte prima pp.
tentur, ut orificium cujus lzbet utris N minutis clavis,
227-228.
figacu, aut /uniculis circa interna labra prominentia /ora-
minum stricte alligentur, ut aqua per /oramina ingressa Nella pagina a fianco: una delle tavole dell'opera del Borrelli, relativa
ventrem cujus libec utris replere possit , & nequeat per alla strumentazione di un sommozzatore e ad un sommergibile.
/uturas, aut per interstitia clavorum intra navem exstil- Sotto: il sommergibile con sagoma a guisa di pesce, ideato da Charbert.
lare, aut diffluere.
Facta tali praparatione, patet, quod, quan-
do omnes utres ON, ON in ventre navis
content~ aqua repleti sunt, tunc quidem
navis minus spatzi in aqua occupat, quam
prius, & quam sit moles navis. Et proinde
gravior specie in ipsa aqua reddita est; zdeo-
gue de scende t navis ad /undum non secus,
ac saxum: at si compressis utrzbus (vecte
PO, vite, aut alia modo) aqua per /oramina
N N extra navim ejiciatur, tunc navis ma- . .;;
......
ius spatium in aqua occupabit,quam prius, f--.::::...;;;;;;;;;;:;;,;~ ··
& transibit per aequilzbrium, & tu ne quie-
scet in medio aquae; si vero deinceps levior
ipsa aqua efficiatur, sursum ascendet.

